Nieuwsbericht

Mededeling van 07-09-2018

Voortzetting steun aan MYRRHA-project laat ons land toe om pioniersrol te blijven spelen in ontwikkeling van innovatieve, veilige en duurzame kerntechnologie

Beslissing Ministerraad van 7 september 2018


De regering maakt in het kader van het investeringspact middelen vrij voor twee baanbrekende wetenschappelijke projecten. Het MYRRHA-onderzoeksproject voorziet in de bouw van een deeltjesversneller en haar bestralingsstations.   Het SMART-project voorziet dan weer in een nieuw productieproces voor radio-isotopen.

 

Staatssecretaris voor buitenlandse handel Pieter De Crem: “België behoort tot de meest innoverende landen ter wereld en speelt met het MYRRHA-project een pioniersrol in de ontwikkeling van innovatieve, veilige en duurzame kerntechnologie. Als Speciaal Gezant van de Federale Regering voor steun aan het MYRRHA-project ligt mijn focus op het vinden van buitenlandse partners om met het Studiecentrum voor Kernenergie samen te werken in de verdere ontwikkeling van dit prototype van een kernreactor aangedreven door een deeltjesversneller. Deze nieuwe investering is dan ook een belangrijke stimulans voor buitenlandse investeerders en zal zeker de belangstelling voor een instap in dit veelbelovende project verhogen.”

 

Vice-eersteminister en minister van economie Kris Peeters: “Ons land speelt al sinds de jaren ’60 een belangrijke rol in nucleair onderzoek. We zijn wereldleider in de productie van radio-isotopen, die onder meer gebruikt worden voor kankerbehandelingen. Met de investeringen in de het MYRRHA en SMART-project, zorgen we dat ons land een leidende rol kan blijven spelen. De nieuwe infrastructuur zal onder meer gebruikt kunnen worden voor onderzoek naar het verwerken van kernafval en voor de productie van radio-isotopen. Voor het MYRRHA-project vormt de investering van de federale overheid een belangrijke stimulans voor andere  landen om mee in het project te stappen. Het MYRRHA-project staat op de lijst van Europese strategische onderzoekinfrastructuur en is niet alleen een wetenschappelijke troef, maar creëert ook economische meerwaarde voor België.”

 

Ons land herbergt sinds de jaren ’60 belangrijke nucleaire onderzoeksfaciliteiten. Het Studiecentrum voor Kernenergie (SCK-CEN) in Mol voert toonaangevend onderzoek naar het gebruik van nucleaire toepassingen in de medische wereld. Het Nationaal  Instituut voor Radio-elementen (IRE) in Fleurus produceert dan weer radio-isotopen die gebruikt worden voor de detectie van ziekten en onderzoek van organen en hun structuur. Het IRE levert 25 tot 30% van de wereldmarkt van de radio-isotoop molybdeen-99.

 

Om de leidende positie van beide instellingen verder te zetten, moet de infrastructuur worden vernieuwd.

 

De onderzoeksinfrastructuur MYRRHA van SCK-CEN is wereldwijd het eerste prototype van een kernreactor aangedreven door een deeltjesversneller. In deze configuratie heeft de zogenaamde ‘subkritische’ kern niet voldoende splijtbaar materiaal om de kettingreactie spontaan in stand te houden. Het is de deeltjesversneller die de kettingreactie in gang zet en ook in stand houdt. Deze innovatieve technologie is dus veilig en eenvoudig te controleren: door de deeltjesversneller uit te schakelen, stopt de kettingreactie automatisch en valt de reactor onmiddellijk stil.

 

Het SMART-project (Source of MedicAl RadioisoTopes) van het IRE streeft naar de productie van molybdeen-99 met een technologie die een alternatief biedt voor de kernsplijting van uranium. De technologie is gebaseerd op het gebruik van een elektronenversneller en een target voor niet-radioactieve elementen.

 

Voor het Myrrha-project wordt 558 miljoen euro voorzien voor de periode 2019-2038, voor het SMART-project is een bedrag van 52 miljoen euro voorzien voor de periode 2019-2020.

 

Myrrha-project

 

Met de bouw van de infrastructuur maakt het Myrrha-project baanbrekend nucleair onderzoek mogelijk op volgende vlakken:

 

Onderzoek naar en de ontwikkeling in de nucleaire geneeskunde van theranostische radio-isotopen (voor therapeutische behandeling of diagnostisch onderzoek). MYRRHA zal bijdragen aan de productie van nieuwe radio-isotopen en de ontwikkeling van therapieën tegen kanker, die minder ingrijpend voor de patiënt zijn. België is een van de grootste producenten in de wereld. Met de bouw van Myrrha garanderen we de kwaliteit en de productiezekerheid.

 

Onderzoek naar berging van radioactief afval:  transmutatie van hoogradioactief afval. Transmutatie is het behandelen van hoogradioactief afval zodat de levensduur drastisch verkort van vele duizenden jaren naar enkele honderden jaren. Myrrha is de uitgelezen reactor om hier baanbrekend onderzoek naar te doen. Het verkorten van de levensduur van hoogradioactief afval is positief voor de komende generaties.

 

De kwalificatie van materialen voor fusiereactoren: dit heeft betrekking op het testen van de materialen die gebruikt kunnen worden voor de bouw van een fusiereactor. Deze materialen kunnen dan blootgesteld worden aan straling en warmte in de Myrrhareactor. Materiaaltesting is een van de activiteiten die het Studiecentrum voor Kernenergie ook nu al doet.

 

Behalve de belangrijke wettenschappelijke waarde, heeft het Myrrha-project ook een grote economische meerwaarde.

 

Volgens een studie van PwC bedraagt de toegevoegde economische waarde 6,4 miljard euro gedurende de levensduur tot 2065. Deze impact is verdeeld over de bouw, waaruit in totaal 1,5 miljard euro (23%) wordt gegenereerd, en de uitbating, waaruit in totaal 4,9 miljard euro (77%) wordt gegenereerd.

 

Het Studiecentrum voor Kernenergie kan al sinds 2010 rekenen op de steun van de federale regering. Zo is er een  gedetailleerd ontwerp uitgewerkt met de financiële en technische elementen, inschattingen van investeringskosten en de toekomstige operationele kosten. Tevens is er  een juridische structuur voor het Myrrha-consortium ontwikkeld.

 

De investering van 558 miljoen die de regering nu beslist zal leiden tot de realisatie van een eerste deel van de deeltjesversneller (tot 100 megaelectronvolt) van het Myrrha-project en van haar bestralingsstations en onderzoek naar fase twee en drie.

De uitvoering van het project bestaat uit 3 fases:

 

Bouw van een 100 megaelectronvolt-deeltjesversneller, ISOL-doelstations en de testdispositief voor het testen van fusiemateriaal; operationeel vanaf 2027

 

Upgrade van de versneller tot 600 megaelectronvolt

 

Bouw van een reactor; operationeel vanaf 2037

 

Het officieel engagement van België als gastland met de effectieve start van fase 1 van het project is heel belangrijk voor de potentieel financierende landen. Het project staat gecategoriseerd als een Europese strategische onderzoekinfrastructuur, de belangstelling voor het project bij onder meer Japan en de Europese Commissie is dan ook  groot. 

 

Dit project zal onderzoekers aantrekken van over heel de wereld naar de Kempen, en SCK-CEN Mol verder uitbouwen tot wereldinstituut.

 

SMART-project

 

Om haar leidende rol te behouden op vlak van de productie van molybdeen-99, moet het huidige productiemodel van het IRE worden vernieuwd. De veiligheidsnormen werden de laatste jaren steeds strenger en bovendien veroudert de huidige infrastructuur.

 

De overheid kent het IRE 52 miljoen euro aan staatssteun toe voor de financiering van de O&O-fase in de jaren 2019 tot 2021, die noodzakelijk is voor de ontwikkeling van de nieuwe molybdeen-99 productietechnologie. Dankzij de investeringen van voor de bouw van twee productielijnen zou de huidige productie door kernsplijting in 2028 kunnen worden vervangen door de nieuwe technologie. Het belangrijkste voordeel van deze laatste is dat het ongeveer 100 keer minder radioactief afval produceert dan het huidige proces en dat het een veel kortere levensduur heeft. Dat zorgt dan weer voor een aanzienlijke vermindering van de kosten verbonden aan de behandeling en de opslag van het afval zoals het momenteel wordt geproduceerd. Deze kosten, op basis van de huidige prijzen, worden geraamd op 230 miljoen euro over een periode van 10 jaar (2028 tot 2038).


< Vorige bericht